سورت سنگ چیست؟

از مهم ترین موضوعاتی که بر انتخاب و قیمت نهایی خرید سنگ تأثیر می گذارد، سورت سنگ است. خیلی از خریداران در نگاه اول فقط به نام یا معدن سنگ توجه می کنند؛ در کنار این مهم، مسئله دیگر که باید مورد توجه قرار گیرد، سورت سنگ است که مشخص می کند سنگ دقیقا چه جایگاهی از نظر کاراکتر های ظاهری قرار دارد.

سورت سنگ در واقع به دسته بندی سنگ ها بر اساس ویژگی ها و کاراکتر ظاهری گفته می شود. در سورت بندی بسته به معدن و نوع کلی سنگ (تراورتن – مرمریت – کریستال – گرانیت – مرمر و …) معمولا موارد زیر بررسی می شوند:

• یکنواختی رنگ زمینه سنگ
• میزان رگه ها و طرح های موجود در سنگ
• روشن یا تیره بودن زمینه سنگ
• وجود یا عدم وجود هاله های رنگی
• میزان لکه یا غده های طبیعی

به بیان ساده، سورت بندی روشی برای جدا کردن سنگ های مشابه از یکدیگر و قرار دادن آن ها در گروه هایی با ظاهر نزدیک به هم است و بیشتر از اینکه به مقاومت یا جنس اصلی سنگ مربوط باشد، به ظاهر و یکنواختی سنگ مربوط است.

چرا سنگ ها سورت دارند؟

برخلاف بسیاری از مصالح ساختمانی که در کارخانه و با یک فرمول واحد تولید می شوند، سنگ یک محصول کاملا طبیعی است. سنگ ها طی میلیون ها سال و تحت تأثیر عوامل مختلفی مانند فشار، دما، ترکیبات معدنی، شرایط زمین شناسی و حرکت لایه های زمین شکل گرفته اند.

به همین دلیل هیچ دو بخش از یک معدن دقیقا مشابه یکدیگر نیستند. در یک بخش ممکن است مقدار یک ماده معدنی بیشتر باشد و در بخش دیگر کمتر. همین تفاوت ها باعث می شود در سنگ رگه ها، هاله ها، طرح های ابر و باد، غده ها، دانه های رنگی یا تغییرات رنگی مختلف به وجود بیاید.

در واقع بسیاری از ویژگی هایی که روی سطح سنگ مشاهده می کنیم، نتیجه حضور عناصر و مواد معدنی مختلف در ساختار آن هستند. این عناصر ممکن است در یک قسمت به صورت رگه ظاهر شوند، در بخش دیگر به شکل هاله، گاهی به صورت ابر و باد و در برخی موارد به شکل دانه ها یا لکه های رنگی خود را نشان دهند.

زمانی که سنگ از معدن استخراج و برش داده می شود، این تفاوت ها در ظاهر سنگ نمایان می شوند و بر اساس میزان زیبایی و یکنواختی آن ها، سنگ دسته بندی و قیمت گذاری می شود.

ترتیب سورت سنگ ها چگونه است؟

در بازار سنگ ساختمانی، سورت سنگ ها غالبا اینگونه دسته بندی (سورت) می شوند:

1. سوپر
2. ممتاز
3. درجه 1
4. درجه 2

نام‌گذاری سورت‌ها ممکن است در کارخانه‌ها و معادن مختلف کمی متفاوت باشد. هرچه از سورت سوپر به سمت درجه 2 حرکت کنیم، میزان زیبایی ظاهری سنگ کاسته می شود و این امر سبب قیمت گذاری متفاوت برای سورت های مختلف خواهد شد. برای درک این موضوع یکی از سنگ ها در سورت های مختلف از سوپر تا درجه ۲ در تصویر زیر نمایش داده شده است.

آیا همیشه نداشتن رگه ارزش سنگ را بیشتر می کند؟

خیر این یکی از مهم ترین نکاتی است که بسیاری از افراد نمی دانند.

در برخی سنگ ها هرچه سنگ یکدست تر باشد ارزش بیشتری پیدا می کند. برای مثال در سنگ هایی مانند تراورتن عباس آباد معمولا سفید تر بودن سنگ و کمتر بودن هاله های صورتی، کرم یا قهوه ای باعث افزایش قیمت می شود.

اما در برخی سنگ های خاص، وجود رگه ها عامل ارزشمند شدن سنگ است. برای مثال در سنگ های لوکس مشابه سنگ چینی کلکته، هرچه رگه ها زیباتر، خاص تر و چشمگیر تر باشند، ارزش سنگ بالاتر می رود و حتی ممکن است قیمت آن چندین برابر شود.

بنابراین معیار سورت در هر سنگ با توجه به ویژگی های همان سنگ تعیین می شود و نمی توان برای همه سنگ ها یک نسخه واحد پیچید.

تفاوت سورت ها در ظاهر سنگ

سورت سوپر

• بیشترین میزان یکنواختی
• کمترین هاله و لکه
• ظاهر لوکس تر
• مناسب پروژه های خاص و لاکچری

سورت ممتار

• کیفیت ظاهری بسیار خوب
• اختلاف رنگی جزئی
• مقدار کم رگه یا هاله

سورت درجه 1

• ناهمگونی بیشتر نسبت به ممتاز
• مشاهده هاله یا رگه در برخی قسمت ها
• اختلاف رنگ بیشتر بین پلاک ها

سورت درجه 2

• بیشترین میزان رگه، هاله یا تغییر رنگ
• مناسب پروژه هایی با حساسیت ظاهری کمتر
• قیمت اقتصادی تر

چرا سورت سنگ مهم است؟

خیلی وقت ها دو سنگ با یک اسم و از یک معدن با ابعاد، ضخامت و فرآوری مشابه، قیمت های متفاوتی دارند. دلیل اصلی این تفاوت، سورت سنگ است. چون در پروژه های ساختمانی، مخصوصا در نما، ظاهر نهایی خیلی مهم است و حتی چند درجه تفاوت در سورت می تواند نتیجه کار را کاملا تغییر بدهد.

سورت سنگ در سنگ های روشن و تیره چه تفاوتی دارد؟

سورت بندی در سنگ های روشن و تیره معیار یکسانی ندارد.

در سنگ های روشن مانند تراورتن عباس آباد ، سورت بالاتر معمولا به معنی سفید تر بودن، یکنواخت تر بودن و کمتر بودن هاله های رنگی است.

اما در سنگ های تیره مانند گرانیت مشکی، سورت بالاتر معمولا به معنی مشکی تر بودن زمینه سنگ، کمتر بودن دانه های روشن و حذف خطوط سفید است.

به همین دلیل مفهوم سورت بالا در هر سنگ باید بر اساس ویژگی های همان سنگ بررسی شود.

سورت سنگ و قیمت

یکی از اصلی ترین عوامل تعیین قیمت سنگ، سورت سنگ است. هرچه سنگ سورت بالاتری داشته باشد، قیمت آن بالاتر است. دلیل این امر را میتوان در موارد زیر یافت:

• سنگ ظاهر جذاب تری دارد
• سورت های سوپر غالبا درصد پایین تری از ظرفیت معدن را دارند.
• فرآوری با کیفیت بالاتری بر روی سنگ های سوپر و یا سورت بالا صورت می پذیرد.

برای مثال هاله های صورتی یا خطوط سیاه ناشی از برخی عناصر معدنی در تراورتن عباس آباد می توانند ارزش سنگ را کاهش دهند.

به همین دلیل کارشناسان سنگ پس از بررسی ظاهر سنگ، آن ها را در گروه های مختلف قرار می دهند و برای هر گروه قیمت متفاوتی در نظر می گیرند که این تفاوت میتواند برای نمونه در سنگ های سوپر تا ۳ برابر قیمت سورت های ضعیف تر باشد.

جمع بندی

سورت سنگ در واقع روشی برای دسته بندی سنگ ها بر اساس ویژگی های ظاهری و کیفیت بصری آن هاست. از آنجا که سنگ محصول طبیعت است و به صورت کاملا یکنواخت تشکیل نمی شود، وجود تفاوت هایی مانند رگه، هاله یا تغییرات رنگی کاملا طبیعی است. این تفاوت ها باعث می شوند سنگ ها در سورت های مختلف قرار بگیرند و قیمت آن ها نیز متفاوت باشد.

هنگام خرید سنگ ساختمانی، تنها به نام سنگ یا معدن و ابعاد و کیفیت فراوری توجه نکنید. بررسی سورت سنگ به شما کمک می‌کند تعادل مناسبی بین زیبایی، کیفیت ظاهری و بودجه پروژه ایجاد کنید و انتخاب دقیق‌تری داشته باشید.